Mỗi loại động vật có đặc thù sinh học riêng, không thể lấy quy định kiểm dịch, quy trình kiểm tra giết mổ và chuẩn vệ sinh của động vật khác áp dụng cho chó, mèo.

Heo, bò, dê,…: Đã có quy trình kiểm soát

Nhiều năm qua, cả nước đã triển khai thực hiện quy trình kiểm soát giết mổ động vật rất cụ thể theo Quyết định 87/2005/QĐ-BNN Bộ  NN&PTNT… Theo quyết định này, việc giết mổ động vật để kinh doanh phải được thực hiện tại cơ sở giết mổ tập trung đủ tiêu chuẩn vệ sinh thú y, được cơ quan thú y có thẩm quyền thực hiện kiểm soát trước, trong và sau giết mổ. Trước khi giết mổ phải kiểm tra việc thực hiện vệ sinh đối với người giết mổ và cơ sở giết mổ; kiểm tra giấy kiểm dịch của gia súc; kiểm tra sức khỏe từng gia súc; lập sổ theo dõi và ghi lại những thông tin cần thiết của gia súc… Sau khi giết mổ, kiểm tra thân thịt phải được vệ sinh sạch sẽ ,…

Quyết định còn yêu cầu kiểm tra từng bộ phận gia súc sau khi giết mổ. Thân thịt, phủ tạng, phụ phẩm gia súc sau khi giết mổ đủ tiêu chuẩn sẽ được đóng dấu kiểm soát giết mổ hoặc dán tem vệ  sinh thú y; được cấp giấy chứng nhận kiểm dịch vận chuyển.

Nói chung việc giết mổ gia súc, gia cầm tại TP.HCM và cả nước đang đi vào nề  nếp. Tuy nhiên, quyết định này chỉ liệt kê chó, mèo trong danh sách động vật phải kiểm dịch nhưng không ghi nhận quy trình kiểm dịch, kiểm soát giết mổ và Bộ Y tế cũng không có quy định quản lý về vệ sinh an toàn thực phẩm.

Chở chó thu gom giao cho lò mổ. Ảnh: TRẦ N NGỌ C

Thịt chó bá  nhan nhản, chẳng bộ nào ngó ngàng. Ảnh: TRẦ N NGỌC

Kinh hoàng lò mổ chó

Thực tế việc kinh doanh chó thịt đã thành hệ thống trên cả nước, có những tổ chức thu mua, có những vựa chó tập trung ở Long Định (Tiền Giang), Đồng Nai… Ở mỗi địa phương đều có nhiều cơ sở giết mổ bán thịt cầy, mèo sỉ, lẻ… Hàng quán bán thực phẩm từ chó, mèo công khai, rầm rộ có mặt mọi nơi nhưng ngoài tầm kiểm soát.

Do chó, mèo không có quy trình kiểm soát giết mổ nên thực trạng thật hãi hùng. Việc giết mổ thực hiện tràn lan, có thể tại từng quán nhậu hoặc những lò mổ nhỏ  lẻ xen lẫn trong khu dân cư. Riêng khu vực phường 12, 14, quận Gò Vấp, ở các chợ Tân Sơn, Thạch Đà đã có trên dưới 10 quầy thịt chó và hàng chục quán thịt cầy, tiểu hổ đều được giết mổ tại chỗ. Thâm nhập vào lò mổ chó, PV ghi nhận nhiều thực tế đá ng sợ. Từ xa PV đã nhận ra mùi gớm ghiếc từ lò giết chó phả ra. Khu vực giết mổ tạm bợ, không thoát nước nên bốc mùi tanh tưởi. Chó chết, chó  ghẻ, chó bệnh… đều được chế biến thành thực phẩm ráo. Dụng cụ cũ kỹ, rỉ sét. Người giết mổ ở trần trùng trục, mồ hôi mồ kê nhễ nhãi, có người tay chân đầy lở loét… Do không có  thiết bị và theo thói quen chó bị thịt đều đặt nằm dưới sàn nhà đọng nước, lềnh bềnh phân, lông và chất thải.

Nhiều con chó đầy ghẻ chóc được ngâm vô thùng nước đỏ ngầu, tanh tưởi, đầy lông sau đó cạo lông, dùng đèn khò biến da ghẻ thành da vàng ươm… Chó giết mổ xong để  tênh hênh trên nền nhà đầy ruồi bu, nhặng đậu… Việc buông lỏng quản lý này ảnh hưởng đến vệ sinh môi trường khu vực, đồng thời gây hại cho sức khỏe người dùng.

Mỗi con vật có điều kiện riêng

Có ý kiến cho rằng nên áp dụng quy trình kiểm soát quyết định giết mổ theo Quyết định 87 để thực Quyết định 2891/QĐ-BNN-TY của Bộ NN&PTNT tăng cường kiểm soát các điểm mua bán và giết mổ chó, mèo. Về quan điểm chung, ông Trần Văn Quang, Chi cục trưởng Chi cục Thú y tỉnh Đồng Nai, cho rằng nếu chó được áp dụng quy trình kiểm soát giết mổ chặt chẽ như heo, bò… thì đảm bảo vệ sinh thú y, vệ  sinh an toàn thực phẩm.

Tuy nhiên, về kỹ thuật thì không thể áp dụng quy định kiểm soát các động vật khác với chó, mèo được. Ông Phan Xuân Thảo, Chi cục trưởng Chi cục Thú y TP.HCM, cho biết mỗi động vật có tính chất khác nhau nên quy trình kiểm soát giết mổ cũng khác nhau. Quyết định 87 tách riêng ba nhóm:trâu, bò, dê, cừu thành một nhóm; heo một nhóm riêng và gia cầm một nhóm riêng, mỗi nhóm có quy trình cụ thể khác nhau. Do chó có đặ c điểm sinh học khác, một trong những yếu tố đó là mang virus bệnh dại nguy hiểm cho người nên không thể áp dụng như các động vật khác mà phải điều chỉnh có quy trình riêng cho phù hợp.

Việc điều chỉ́nh thích hợp ra sao phải có nghiên cứu, tìm hiểu.

Chưa có quy định về tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm thịt chó, mèo

Theo Quyết định 45/2005/QĐ-BNN (ngày 25-7-2005), chó, mèo nằm trong danh mục động vật thuộc diện phải kiểm dịch. Thịt chó ở dạng tươi sống, hun khói, phơi khô, sấy, ướp muối, đông lạnh, đóng hộp cũng phải kiểm dịch. Thịt phủ tạng, phụ phẩm và sản phẩm từ thịt, phủ tạng, phụ phẩm của động vật (trong đó có chó ) được sử dụng làm thực phẩm đã qua chế biến thuộc Bộ Y tế quản lý.

Rất tiếc, đến nay Bộ Y tế cũng chưa ban hành các quy định bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm đối với thịt, phủ tạng… và sản phẩm từ thịt của chó, mèo.

TRẦ N NGỌC Pháp Luật TP.HCM

Advertisements