Chăn nuôi heo quy mô lớn là xu hướng phát triển bền vững.KTNT – Chăn nuôi đóng vai trò quan trọng trong sản xuất nông nghiệp của nước ta, chiếm 27-28% tổng giá trị toàn ngành. Tuy nhiên, những bất ổn về giá, dịch bệnh tràn lan khiến ngành phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức. Đâu là xu hướng phát triển bền vững của ngành trong tương lai, đó là câu hỏi không dễ trả lời.

Bài 1: Những xu hướng chính

Heo (lợn) là con nuôi truyền thống và gắn bó với người nông dân, sản lượng đáp ứng 75 – 80% nhu cầu của xã hội. Chính vì vậy, đàn heo của nước ta không ngừng tăng lên qua các năm. Hiện nay, xu hướng chăn nuôi chuyển từ nhỏ lẻ, phân tán sang tập trung, trang trại đang được lựa chọn.

Chuyển đổi mạnh mẽ

Hiện, chăn nuôi heo có 4 phương thức chính: Thứ nhất, chăn nuôi quy mô nhỏ với mức độ an toàn sinh học thấp. Thứ hai, chăn nuôi quy mô hàng hóa nhỏ với mức độ an toàn sinh học tối thiểu kết hợp nuôi cá. Thứ ba, chăn nuôi trang trại công nghiệp và chăn nuôi gia công với mức độ an toàn sinh học cao. Và cuối cùng là chăn nuôi trong các hợp tác xã hay nhóm tổ chăn nuôi với mức độ an toàn sinh học trung bình.

Trong một báo cáo về tổ chức sản xuất chăn nuôi heo và trâu, bò ở cấp hộ gia đình/trang trại của Viện Chăn nuôi, các chuyên gia chỉ ra rằng, đang có xu hướng chuyển từ chăn nuôi tận dụng, nhỏ lẻ lên hàng hóa với quy mô 10-30 con lợn thịt để tận dụng lao động gia đình và chuồng trại chăn nuôi. Xu hướng này chuyển đổi mạnh mẽ hơn so với chuyển đổi từ chăn nuôi nhỏ lẻ lên chăn nuôi trang trại, vì chăn nuôi trang trại đòi hỏi nhiều vốn và đặc biệt là chuồng trại phải xa khu dân cư.

Số hộ chăn nuôi kết hợp (thịt và nái) chiếm tỷ lệ cao hơn số hộ chăn nuôi chuyên thịt hoặc chuyên nái.

Đối với hộ chăn nuôi nhỏ lẻ, trung bình một năm bán 48,5 con heo với doanh thu 104 triệu đồng, trong khi đó, trang trại bán 225 con với doanh thu 549 triệu đồng, cao gấp 4,6 lần số con bán và 5,3 lần về doanh thu.

Hầu hết số heo bán ở cả hai phương thức chăn nuôi đều được người thu gom đến tận cổng trang trại để mua. Tỷ lệ heo bán trực tiếp cho lò mổ thấp ở cả 3 phương thức chăn nuôi.

Chăn nuôi nhỏ lẻ sẽ bị gạt khỏi chuỗi cung ứng?

Năm 2010, việc xuất, nhập khẩu sản phẩm chăn nuôi vẫn còn nhiều bất cập và chưa kiểm soát được, đặc biệt là xuất – nhập khẩu tiểu ngạch qua biên giới Việt Nam với các nước láng giềng và qua đường biển. Việc nhập các sản phẩm chăn nuôi không kiểm soát được đã ảnh hưởng không nhỏ đến phát triển chăn nuôi và tiêu thụ sản phẩm chăn nuôi trong nước. Mặt khác, việc nhập lậu gia súc sống, nhập nội tạng và phụ phẩm chăn nuôi còn ảnh hưởng đến an toàn thực phẩm, vệ sinh thú y và tiềm ẩn các nguy cơ về dịch bệnh cho vật nuôi và con người

Người tiêu dùng Việt Nam đặc biệt ưa chuộng thịt heo tươi sống và không qua ướp lạnh. Đa số họ chuộng thịt nạc và chợ truyền thống là nơi ưa thích nhất của người tiêu dùng. Chính điều này tạo ra sự bảo hộ tự nhiên đối với thịt heo sản xuất trong nước trước thịt nhập khẩu.

Theo TS. Ian Wright, Đại diện khu vực châu Á, Viện Nghiên cứu chăn nuôi Quốc tế (ILRI), thị trường chăn nuôi tại Việt Nam đang mở rộng, trước tình hình đó người sản xuất chăn nuôi nhỏ lẻ sẽ bị gạt ra khỏi chuỗi cung ứng. Một số kết quả điều tra cho thấy, người tiêu dùng Việt Nam đặc biệt ưa chuộng thịt heo tươi sống và không qua ướp lạnh. Đa số họ chuộng thịt nạc và chợ truyền thống là nơi ưa thích nhất của người tiêu dùng. Chính điều này tạo ra sự bảo hộ tự nhiên đối với thịt heo sản xuất trong nước trước thịt nhập khẩu. Ngành chăn nuôi heo tại Việt Nam tạo ra khoảng 4 triệu lao động, lao động từ hộ gia đình là thành phần chính trong chăn nuôi.

Các chuyên gia ngành chăn nuôi cho biết, chăn nuôi tại Việt Nam cần phải gắn chặt với công tác xóa đói giảm nghèo. Hiện nay, trên 10 triệu hộ chăn nuôi cần có cuộc sống cải thiện hơn. Quy mô và phương thức chăn nuôi phải được lồng ghép, kết hợp chặt chẽ với nhau. Trước mắt, người nông dân phải thay đổi nhận thức, quan điểm nhìn nhận về chăn nuôi với nhiều mặt tích cực. Bên cạnh đó, việc cơ cấu, phương thức chăn nuôi, con giống, nguồn thức ăn cũng cần phải thay đổi và có quy hoạch ổn định.

Ông Hoàng Kim Giao, Cục trưởng Cục Chăn nuôi (Bộ Nông nghiệp và PTNT) cho biết, hội nhập kinh tế đòi hỏi ngành chăn nuôi phải phát triển hiệu quả và bền vững. Đây là thách thức nhưng cũng là nhiệm vụ đặt ra cho ngành. Hiện, mâu thuẫn lớn nhất của ngành chăn nuôi chính là giá đầu vào cao, đầu ra thấp; giá bán sản phẩm của người chăn nuôi thấp, giá mua thực phẩm cao; chăn nuôi phát triển càng nhanh, môi trường ô nhiễm càng nặng; đất sử dụng cho chăn nuôi không thiếu nhưng thiếu sự ổn định và quy hoạch. Đây chính là nguyên nhân khiến đàn heo trong dân đang giảm dần.

Bài 2: Khi nông dân bỏ chuồng

Thúy Nga http://kinhtenongthon.com.vn/Story/VandeSukien/2011/7/29214.html

Advertisements